Forma życia konsekrowanego – wspólnoty świeckich i księży diecezjalnych, którzy zobowiązują się do życia według rad ewangelicznych, w czystości i posłuszeństwie oraz ubóstwie, które mają przyczynić się do lepszego apostolstwa w świecie oraz osiągania chrześcijańskiej doskonałości.

W pierwszych wiekach chrześcijaństwa zaczęły się tworzyć wspólnoty ludzi świeckich, żyjących w świecie, ale kierujących się na radami ewangelicznymi na wzór zakonów. Początkowo zgromadzenia takie nie uzyskiwały aprobaty Kościoła ze względu na brak odpowiednich uregulowań prawnych. Dopiero zjazd głównych przedstawicieli dwudziestu największych stowarzyszeń w maju 1938 roku przyczynił się do ogłoszenia przez Piusa XII konstytucji Provida Mater Ecclesia, ustanawiającej nową formę życia konsekrowanego pod nazwą instytut świecki. Późniejsze dokumenty uściślały i wytyczały reguły dotyczące funkcjonowania instytutów oraz przyjmowania w ich szeregi nowych członków.

W Polsce w Krajowej Konferencji Instytutów Świeckich zrzeszonych jest 17 instytutów pochodzenia rodzimego oraz 13 pochodzenia zagranicznego.

Zachowując charakter świecki członkowie instytutów nie prowadzą życia wspólnotowego, choć pozostają w duchowej łączności z własnym stowarzyszeniem, kładą za to nacisk na pracę zawodową jako miejsce przezywania konsekracji. Ukrywając niejako swoją konsekrację, członkowie instytutów współdziałają z Chrystusem w dziele odkupienia świata, przeżywają ją w sposób szczególny, realizując z prostotą i gorliwością swoje świeckie powołanie.

Członkowie instytutów świeckich składają śluby czystości, posłuszeństwa i ubóstwa. Ślub czystości wyklucza założenie własnej rodziny, a dochowanie mu wierności jest trudniejsze niż w zakonie. W ślubie ubóstwa chodzi o nieprzywiązywanie się do dóbr materialnych i takie gospodarowanie środkami, jakby należały one do Boga. Ślubowane posłuszeństwo polega na dyspozycyjności w służbie na rzecz uświęcania świata i nie polega tylko na stosowaniu się do wskazówek osób odpowiedzialnych za formację, ale przede wszystkim na postawie posłuszeństwa swojemu powołaniu życiowemu realizowanemu w świecie.

_{Na podstawie „Leksykonu duchowości katolickiej”}