Kult narodzenia NMP ma swój początek w Jerozolimie, w V wieku naszej ery, co łączy się z poświęceniem bazyliki w miejscu Jej narodzin. Bizancjum i Rzym zaczęły obchodzić to święto już w VII wieku, potem kult narodzenia Matki Bożej zaczął się rozpowszechniać w Kościele i święto to stało się jednym z ważniejszych, gdyż dostrzeżony został nierozerwalny związek między narodzeniem Matki Bożej i narodzeniem Chrystusa. Ustanowienie go przypisuje się św. papieżowi Sergiuszowi I w 688 roku.

O rodzicach, narodzeniu i dzieciństwie Maryi wiemy niewiele, przeważnie z apokryfów. Tradycja przekazuje, że jej rodzicami byli św. Anna i św. Joachim, którzy mimo późnego wieku, po wielu latach modlitw, doczekali się córki, którą po ukończeniu 3 roku życia ofiarowali na służbę Bogu w świątyni, w której Maria przebywała aż do czasu zamążpójścia. Rodzice nie wiedzieli wówczas, że ich córka jest niepokalanie poczęta i zachowana od wszelkiego grzechu oraz że Bóg przewidział dla niej ważne miejsce w historii zbawienia.

W Polsce święto to nosi również nazwę święta Matki Bożej Siewnej, co związane jest z tradycją święcenia ziarna przeznaczonego na siew, kwiatów i ziół, co miało zapewnić gospodarzom urodzaj i obfite plony.